Hojiblanca

Hojiblanca to druga najważniejsza odmiana oliwek w Hiszpanii, po Picual. Uprawia się ją przede wszystkim w Andaluzji, na pograniczu prowincji Kordoba, Malaga i Sewilla, wokół miast Lucena, Antequera i Estepa. Jest odmianą dwufunkcyjną: z jej owoców tłoczy się oliwę, a także przygotowuje oliwki stołowe, zwłaszcza czarne. Oliwa z Hojiblanki jest zrównoważona i aromatyczna, z nutą zielonego jabłka, migdała, karczocha i świeżej trawy, z umiarkowaną goryczką i pikantnym finiszem. Dzięki temu jest jedną z najbardziej wszechstronnych oliw hiszpańskich, dobrą zarówno na surowo, jak i do gotowania.

Pochodzenie i nazwa

Nazwa Hojiblanca oznacza po hiszpańsku biały liść. Odnosi się do charakterystycznych liści tej odmiany, których spodnia strona jest wyraźnie srebrzysto-biała, co sprawia, że gaje Hojiblanki lśnią w słońcu i wietrze. W niektórych okolicach odmianę nazywa się Lucentino lub Casta de Lucena, od miasta Lucena w prowincji Kordoba, które uchodzi za jej ojczyznę. Hojiblanca jest uprawiana w Andaluzji od stuleci, a jej gaje kształtują krajobraz wzgórz między Kordobą a Malagą.

Drzewo i owoc

Drzewo Hojiblanki jest silne, o rozłożystej koronie i srebrzystych liściach. Dobrze znosi suszę i ubogie, wapienne gleby, typowe dla wzgórz południowej Andaluzji, a także chłód. Owoce są duże, okrągławe, dojrzewają późno i dość równomiernie. Mają mniej oleju niż owoce Picual, ale ich duży rozmiar i dobra konsystencja miąższu sprawiają, że świetnie nadają się na oliwki stołowe. Owoce mocno trzymają się gałęzi, co utrudnia zbiór mechaniczny.

Smak oliwy

Oliwa z Hojiblanki ma średnią do intensywnej owocowość, z nutami zielonego jabłka, migdała, karczocha, świeżej trawy, czasem pomidora i egzotycznych owoców. Goryczka jest zwykle umiarkowana, a pikantność wyraźna, pojawiająca się w gardle po chwili. Oliwy z Hojiblanki często opisuje się jako słodkie na początku, gorzkawe w środku i pikantne na końcu. Mają mniej polifenoli i mniej kwasu oleinowego niż oliwy z Picual, dlatego są mniej stabilne i szybciej łagodnieją, ale też bardziej delikatne i harmonijne. Jak degustować oliwę, opisujemy w artykule sensoryka i degustacja.

Oliwki stołowe

Hojiblanca jest jedną z najważniejszych odmian stołowych Hiszpanii. Z jej owoców przygotowuje się przede wszystkim czarne oliwki, utleniane w procesie przetwarzania, które trafiają na pizze, do sałatek i kanapek na całym świecie, a także zielone oliwki marynowane po andaluzyjsku, z czosnkiem, tymiankiem, koprem włoskim i octem. W okolicach Sewilli i Estepy wiele rodzin przygotowuje oliwki z Hojiblanki samodzielnie, jesienią, po zbiorze.

Krajobraz Hojiblanki

Wzgórza między Antequerą, Estepą i Luceną należą do najpiękniejszych krajobrazów oliwnych Andaluzji. Gaje porastają tu łagodne, białe od wapienia zbocza, a srebrzyste liście Hojiblanki zmieniają kolor w zależności od światła i wiatru. Między gajami leżą białe miasteczka, takie jak Estepa, słynna też z ciastek mantecados, czy Lucena, z jednym z największych zagłębi tłoczni w Hiszpanii. W okolicy działa wiele spółdzielni i rodzinnych tłoczni, które przyjmują gości na degustacje i spacery po gajach.

Gdzie się ją uprawia

Hojiblanca rośnie przede wszystkim w południowej części Kordoby, wokół Lucena, Cabra i Puente Genil, w północnej części Malagi, wokół Antequery, i we wschodniej części Sewilli, wokół Estepy i Osuny. Uprawia się ją też w Granadzie, Kadyksie i w innych regionach Hiszpanii, a poza Hiszpanią w Portugalii, Australii, Stanach Zjednoczonych, Argentynie i Chile.

Oznaczenia pochodzenia

Hojiblanca jest podstawą lub ważnym składnikiem kilku andaluzyjskich oznaczeń pochodzenia. Należą do nich Antequera, w której dominuje, Estepa, Aceite de Lucena, Priego de Córdoba, Baena, Poniente de Granada i Sierra de Cádiz. Zestawienie znajdziesz w dziale oznaczenia pochodzenia.

Hojiblanca na świecie

Poza Hiszpanią Hojiblanca jest uprawiana w mniejszej skali niż Picual czy Arbequina, ale jej sadzonki trafiły do wielu krajów. W Australii i Stanach Zjednoczonych sadzi się ją w gajach tradycyjnych i intensywnych, cenionych za dobrą odporność na suszę. W Argentynie i Chile uprawia się ją obok Arbequiny i Picual, a w Portugalii, w Alentejo, w niektórych nowych gajach. Wszędzie daje oliwy owocowe i zrównoważone, choć w gorętszym klimacie zwykle łagodniejsze niż w Andaluzji.

Przechowywanie oliwy z Hojiblanki

Ponieważ oliwa z Hojiblanki zawiera mniej polifenoli niż oliwa z Picual, jej świeże, zielone nuty łagodnieją szybciej. Dobrze przechowywana, w ciemnej butelce i chłodnym miejscu, zachowuje jednak jakość przez rok od zbioru. Po otwarciu warto zużyć ją w ciągu kilku tygodni. Zasady przechowywania opisujemy w artykule przechowywanie oliwy.

Hojiblanca a inne odmiany

W porównaniu z Picual Hojiblanca jest łagodniejsza, bardziej owocowa i słodkawa, z mniejszą goryczką, ale też mniej stabilna. W porównaniu z Arbequiną jest bardziej zielona, aromatyczna i pikantna. Często łączy się ją w kupażach z Picual, Picudo lub Arbequiną, żeby uzyskać oliwę zrównoważoną, owocową i trwałą. Zestawienie odmian znajdziesz w artykule atlas odmian.

W kuchni

Wszechstronna oliwa z Hojiblanki pasuje do większości dań kuchni hiszpańskiej. Świetnie sprawdza się w andaluzyjskich chłodnikach, takich jak gazpacho, ajoblanco i porra antequerana, w sałatkach, w tortilli de patatas, w daniach z rybami, takich jak merluza en salsa verde, i w wypiekach. Dobrze znosi też smażenie, choć do długiego smażenia w głębokim tłuszczu bardziej stabilna jest Picual.

Zbiór i tłoczenie

Hojiblankę zbiera się później niż Picual, zwykle od grudnia do lutego, bo owoce dojrzewają wolniej. Na oliwę zbiera się owoce, gdy zaczynają zmieniać kolor, a na oliwki stołowe zielone lub w pełni dojrzałe, w zależności od rodzaju. Ponieważ owoce mocno trzymają się gałęzi, zbiór bywa trudniejszy niż w przypadku innych odmian, a w tradycyjnych gajach na zboczach wciąż często odbywa się ręcznie lub z pomocą przenośnych otrząsarek. Najlepsi producenci tłoczą oliwki tego samego dnia, w niskiej temperaturze.

Hojiblanca w kupażach

Hojiblanca jest jedną z najczęściej używanych odmian w hiszpańskich kupażach. Jej owocowość i słodycz dobrze łagodzą intensywność Picual, a jej świeże, zielone nuty ożywiają łagodną Arbequinę. Wiele popularnych hiszpańskich oliw z supermarketów to właśnie mieszanki Picual i Hojiblanki, a producenci oliw premium tworzą z nich kupaże o starannie dobranych proporcjach, dostosowane do konkretnych zastosowań w kuchni.

Jak kupować oliwę z Hojiblanki

Szukaj oliw z oznaczeniem Antequera, Estepa lub Lucena, z nazwą odmiany i rokiem zbioru. Oliwy z wczesnego zbioru są bardziej zielone i pikantne, idealne na surowo, a z późniejszego łagodniejsze, dobre do codziennego gotowania. Ponieważ oliwa z Hojiblanki jest mniej stabilna niż z Picual, warto zużyć ją w ciągu roku od zbioru. Więcej o hiszpańskiej oliwie w artykule o Hiszpanii.

Najczęściej zadawane pytania

Co znaczy nazwa Hojiblanca?

Biały liść, od srebrzysto-białej spodniej strony liści.

Jak smakuje oliwa z Hojiblanki?

Zrównoważenie, z nutą zielonego jabłka, migdała i karczocha, z umiarkowaną goryczką i pikantnym finiszem.

Czy z Hojiblanki robi się oliwki stołowe?

Tak, to jedna z najważniejszych odmian stołowych Hiszpanii, szczególnie do czarnych oliwek.

Gdzie uprawia się Hojiblankę?

Głównie w Andaluzji, na pograniczu Kordoby, Malagi i Sewilli.

Czym Hojiblanca różni się od Picual?

Jest łagodniejsza, bardziej owocowa i mniej stabilna.

Jakie oznaczenia pochodzenia obejmują Hojiblankę?

Między innymi Antequera, Estepa, Lucena, Priego de Córdoba i Baena.

Kiedy zbiera się Hojiblankę?

Zwykle od grudnia do lutego, później niż Picual.

Zobacz także

• Picual
• Arbequina
• Kordoba
• Antequera
• Hiszpania