Sicilia

Cecha	Wartość
Typ	chronione oznaczenie geograficzne (IGP)
Kraj	Włochy
Region	cała Sycylia
Główne odmiany	Biancolilla, Cerasuola, Nocellara del Belice, Nocellara Etnea, Tonda Iblea, Ogliarola Messinese, Moresca i inne
Charakter oliwy	owocowa, z nutą zielonego pomidora, karczocha i ziół, od łagodnej po intensywną

Sicilia to chronione oznaczenie geograficzne oliwy extra virgin z Sycylii, obejmujące całą wyspę. Zostało zarejestrowane w Unii Europejskiej w drugiej dekadzie XXI wieku i szybko stało się jednym z najpopularniejszych oznaczeń oliwy we Włoszech: w naszym atlasie producentów to oznaczenie, z którego korzysta najwięcej firm. Oznaczenie pozwala producentom z całej wyspy sprzedawać oliwę jako sycylijską, z gwarancją pochodzenia i jakości, a jednocześnie uzupełnia siedem lokalnych chronionych nazw pochodzenia, które obejmują tylko wybrane części wyspy. Sycylijskie oliwy z oznaczeniem Sicilia są owocowe, często z charakterystyczną nutą zielonego pomidora i karczocha, od łagodnych po bardzo intensywne, w zależności od odmiany i miejsca.

Obszar

Oznaczenie obejmuje wszystkie prowincje Sycylii, od Trapani i Palermo na zachodzie, przez Agrigento, Caltanissettę i Ennę w głębi wyspy, po Katanię, Messynę, Syrakuzy i Ragusę na wschodzie. To ogromna różnorodność warunków: od nadmorskich równin po wzgórza i góry, od wapiennych płaskowyżów Iblei po wulkaniczne gleby Etny. Klimat jest gorący i suchy, z łagodnymi zimami na wybrzeżu i chłodniejszymi w górach.

IGP a DOP na Sycylii

Sycylia ma siedem chronionych nazw pochodzenia: Monti Iblei, Val di Mazara, Valli Trapanesi, Valle del Belice, Monte Etna, Valdemone i Colline Ennesi. Każda z nich obejmuje określony obszar i odmiany, a wymagania są surowe. Oznaczenie geograficzne Sicilia jest szersze: obejmuje całą wyspę i wiele odmian, co pozwala korzystać z niego producentom spoza obszarów DOP i tym, którzy łączą oliwki z różnych części wyspy. Dla kupującego oznacza to gwarancję, że oliwa pochodzi z Sycylii i spełnia określone wymagania jakościowe.

Odmiany

Sycylia ma dziesiątki rodzimych odmian, a specyfikacja oznaczenia Sicilia obejmuje wiele z nich. Biancolilla daje oliwy łagodne i owocowe, Cerasuola intensywne i pikantne, Nocellara del Belice oliwy o nucie zielonego pomidora i karczocha, Nocellara Etnea świeże oliwy z Etny, Tonda Iblea bardzo intensywne oliwy o aromacie pomidora z gór Iblei, a Ogliarola Messinese i Moresca oliwy ze wschodu wyspy. Dopuszczone są też odmiany spoza wyspy, uprawiane od dawna na Sycylii, w ograniczonej ilości. Oliwy z oznaczeniem mogą być jednoodmianowe lub kupażami.

Charakter oliwy

Oliwy Sicilia mają owocowość zielonych lub dojrzałych oliwek, często z nutami zielonego pomidora, liścia pomidora, karczocha, świeżej trawy, migdała i ziół. Goryczka i pikantność są zwykle wyraźne, ale zależą od odmiany i terminu zbioru. Specyfikacja określa wymagania chemiczne i sensoryczne, w tym limity kwasowości i ocenę panelu degustatorów, a każda partia jest kontrolowana przed sprzedażą z oznaczeniem. Oliwa musi być w całości uzyskana z oliwek zebranych i przetłoczonych na Sycylii.

Zbiór i tłoczenie

Oliwki na Sycylii zbiera się od października do grudnia, a w wyżej położonych gajach do stycznia. Na wybrzeżu i w górach zbiór odbywa się ręcznie, z pomocą elektrycznych grzebieni lub otrząsarek, a owoce trafiają do tłoczni w krótkim czasie od zbioru. Na wyspie działa kilkaset tłoczni, od dużych zakładów po małe, rodzinne frantoi, i wiele z nich korzysta z oznaczenia Sicilia.

Znaczenie oznaczenia

Oznaczenie Sicilia odegrało dużą rolę w budowaniu marki sycylijskiej oliwy. Wcześniej wiele oliwy z wyspy sprzedawano luzem, bez informacji o pochodzeniu, a dziś coraz więcej producentów butelkuje oliwę z nazwą Sicilia na etykiecie. Konsorcjum ochrony oznaczenia promuje sycylijską oliwę we Włoszech i za granicą, a duża liczba producentów korzystających z oznaczenia sprawia, że sycylijska oliwa z gwarancją pochodzenia jest łatwo dostępna w sklepach.

W kuchni

Oliwy z oznaczeniem Sicilia pasują do kuchni sycylijskiej: do caponaty, pasta alla Norma, pasta con le sarde, pesto alla trapanese, pesce spada al salmoriglio, sarde a beccafico, do smażenia panelle i arancini, a także do sałatek z pomidorami i pomarańczami, ryb z grilla i chleba. O regionie piszemy na stronie Sycylia.

Oleoturystyka

Sycylia oferuje wiele możliwości poznania oliwy: od tłoczni w górach Iblei i na Etnie po gospodarstwa w okolicach Trapani i doliny Belice. Wiele posiadłości łączy produkcję oliwy z winem, a degustacje odbywają się często w historycznych masseriach. Najlepszy czas na wizytę to jesień, w czasie zbiorów i tłoczenia.

Przechowywanie

Oliwę Sicilia przechowuj w ciemnej butelce lub puszce, w chłodnym miejscu, z dala od światła i ciepła. Najlepiej smakuje w pierwszym roku od zbioru, a po otwarciu warto zużyć ją w ciągu kilku tygodni. Zasady opisujemy w artykule przechowywanie oliwy.

Jak rozpoznać i kupić

Oliwa z oznaczeniem ma na etykiecie nazwę Sicilia, napis Indicazione Geografica Protetta i unijny znak chronionego oznaczenia geograficznego. Szukaj butelek z rokiem zbioru, nazwą producenta i, jeśli to możliwe, odmianą. Jeśli chcesz oliwę z konkretnej części wyspy, wybierz jedną z siedmiu chronionych nazw pochodzenia. O włoskiej oliwie piszemy w artykule o Włoszech, a o wszystkich oznaczeniach w dziale oznaczenia pochodzenia.

Producenci z tym oznaczeniem w atlasie

Wybrani producenci oliwy z tym oznaczeniem pochodzenia. Pełną listę firm wraz z mapą znajdziesz w atlasie producentów.

Mandranova Societa Agricola Arl (Palma di Montechiaro)
Frantoi Cutrera S.R.L. (Chiaramonte Gulfi)
Oleifici Asaro Dal 1916 S.R.L. (Partanna)
Miceli & Sensat Societa' Semplice Agricola (Monreale)
Agrestis Societa' Cooperativa Agricola (Buccheri)
Aziende Agricole Planeta Societa' Semplice (Menfi)
Oleifici F.Lli Bono S.r.l. (Sciacca)
Azienda Agricola Campagna Girolamo (Castelvetrano)
Fisicaro Sebastiana - Frantoio Galioto (Ferla)
Oleificio Nobile (Rosolini)
Azienda Agricola Baglio Ingardia (Paceco)
Frantoio Polizzi di Giangreco Luigi e C. S.a.s. (Caltanissetta)
Frantoio Scalia Carmelo (Mascalucia)
Frantoio Torre di Mezzo S.r.l. (Trapani)
F.lli Bascio S.n.c. (Campobello di Mazara)
La Goccia D'Oro Societa Cooperativa Agricola (Menfi)
Oleificio Barbera (Manfredi Barbera & Figli) (Palermo)
Oleificio Gulino di Presti Luciano Ed Eugenio S.a.s. (Chiaramonte Gulfi)
Oleificio Palermo S.r.l. (Ribera)
Oleificio San Calogero di Santangelo Giuseppe & C. Sas (Sciacca)
La Madre Terra Societa' Cooperativa (Sciacca)
Olio Arke' e Natura di Diliberto S.E.M. & C. sas (Serradifalco)
Olio Provenzani S.r.l. (Palma di Montechiaro)
Sallemi Raffaele S.A.S. (Comiso)
Frantoi Covato S.R.L. (Ragusa)
La Madre Terra Soc. Coop. Agricola
Romano Vincenzo sas di Bonaccorso Nunziata e C. (Bronte)
Frantoio Casale Abate - Grafill srl (Menfi)
Oleificio Mariano Falco di Falco Giuseppa e C. sas (Caltabellotta)

Najczęściej zadawane pytania

Czym jest oznaczenie Sicilia?

To chronione oznaczenie geograficzne oliwy extra virgin z całej Sycylii.

Czym różni się IGP Sicilia od sycylijskich DOP?

IGP obejmuje całą wyspę i wiele odmian, a każda z siedmiu DOP tylko określony obszar i odmiany.

Jakie odmiany obejmuje oznaczenie?

Między innymi Biancolillę, Cerasuolę, Nocellarę del Belice, Nocellarę Etnea, Tonda Iblea, Ogliarolę Messinese i Moreskę.

Jak smakuje oliwa Sicilia?

Owocowo, często z nutą zielonego pomidora i karczocha, od łagodnej po intensywną.